Việt Nam đang tiến thêm một bước trong việc xây dựng khung pháp lý cho tài sản số khi Bộ Tài chính đề xuất áp dụng mức thuế 0,1% trên giá trị mỗi giao dịch tiền điện tử. Động thái này được xem là tín hiệu cho thấy cơ quan quản lý muốn từng bước chuẩn hóa hoạt động giao dịch tài sản mã hóa, thay vì để thị trường vận hành tự phát như thời gian qua.
Chi tiết chính sách đề xuất
- Đối tượng áp dụng: Cá nhân (không phân biệt cư trú hay không cư trú) khi chuyển nhượng tài sản mã hóa (như Bitcoin, Ethereum và các loại tài sản số khác) qua nền tảng được cấp phép.
- Cách tính thuế: Thuế suất 0,1% trên tổng giá trị giao dịch (doanh thu chuyển nhượng), thu theo từng lần giao dịch.
- Miễn thuế GTGT: Các giao dịch chuyển nhượng và kinh doanh tài sản mã hóa không chịu thuế giá trị gia tăng (VAT).
- Đối với tổ chức/doanh nghiệp: Doanh nghiệp Việt Nam chịu thuế thu nhập doanh nghiệp 20% trên lợi nhuận (tính chênh lệch giữa giá bán và giá mua, trừ chi phí liên quan).
- Cơ sở pháp lý: Dự thảo dựa trên Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP (ban hành ngày 9/9/2025) về thí điểm thị trường tài sản mã hóa trong 5 năm, đồng thời phù hợp với Luật Thuế thu nhập cá nhân sửa đổi (có hiệu lực từ 1/7/2026), đã bổ sung thu nhập từ chuyển nhượng tài sản số vào diện chịu thuế.
Theo nội dung dự thảo đang được lấy ý kiến, khoản thuế 0,1% sẽ được tính trực tiếp trên tổng giá trị của từng giao dịch mua – bán hoặc chuyển nhượng tài sản mã hóa, tương tự cách đánh thuế đối với giao dịch chứng khoán hiện nay. Cách tiếp cận này giúp đơn giản hóa việc kê khai, bởi nhà đầu tư không cần chứng minh lãi – lỗ cho từng giao dịch, trong khi cơ quan thuế vẫn có thể quản lý được dòng tiền phát sinh.
Việc lựa chọn mức thuế thấp được đánh giá là mang tính “thử nghiệm”, nhằm hạn chế tác động tiêu cực đến thanh khoản thị trường. Trong bối cảnh số lượng người Việt tham gia đầu tư tiền điện tử ngày càng tăng, chính sách thuế mới được kỳ vọng sẽ góp phần đưa hoạt động này vào khuôn khổ minh bạch hơn, đồng thời tạo cơ sở pháp lý để bảo vệ nhà đầu tư.
Tuy vậy, đề xuất cũng làm dấy lên nhiều ý kiến trái chiều. Một số nhà đầu tư lo ngại việc đánh thuế trên từng giao dịch có thể làm tăng chi phí, đặc biệt với những người giao dịch thường xuyên. Ngược lại, không ít chuyên gia cho rằng đây là cái giá cần thiết để thị trường tài sản số được thừa nhận chính thức và phát triển bền vững.
Hiện dự thảo vẫn đang trong giai đoạn tham vấn và chưa có hiệu lực thi hành. Thời điểm áp dụng cụ thể sẽ phụ thuộc vào quá trình hoàn thiện văn bản và quyết định của các cơ quan có thẩm quyền. Dù vậy, đề xuất thuế 0,1% được xem là dấu mốc đáng chú ý, cho thấy Việt Nam đang dần định hình cách tiếp cận rõ ràng hơn đối với lĩnh vực tiền điện tử – một thị trường nhiều tiềm năng nhưng cũng không ít rủi ro.
